«У бюджэту лопнула апошняя скрэпа»
- 8.07.2025, 17:42
У Расеі пачалі падаць рэальныя зборы ПДВ.
Услед за абвальным падзеннем прыбыткаў ад нафты і газу расейскі бюджэт атрымаў новы галаўны боль.
Зборы ПДВ – ключавога для федэральнай казны падатку, які зашыты ў кошт усіх тавараў і паслуг у краіне і забяспечвае ўраду кожны трэці рубель падатковай выручкі, – паводле вынікаў першага паўгоддзя 2025 года скараціліся ў рэальным выразе, вынікае з звестак Мінфіна РФ, піша The Moscow Times.
За студзень – чэрвень казна сабрала 6,999 трлн рублёў ПДВ супраць 6,521 трлн год таму. І хоць паступленні павялічыліся намінальна (на 7,3%), гэты прырост ніжэйшы за інфляцыю (9,4%). У рэальным выразе, такім чынам, зборы ПДВ аселі на 2,1%.
Дынаміка ПДВ – гэта ўскосны індыкатар эканамічнай актыўнасці, і яна дэманструе астуджэнне эканомікі, адзначае Наталля Арлова, галоўная эканамістка Альфа-банка. Паводле звестак Расстата, да траўня тэмпы росту расейскага ВУП замарудзіліся больш чым утрая – да 1,2% з 4,1% за мінулы год; прамысловы рост затармазіўся ў 2,5 раза (да 1,8 адсотка), раздробны таваразварот у чатыры разы (1,8 адсотка).
Згодна з законам аб бюджэце, усяго за год Мінфін павінен сабраць 15,456 трлн рублёў ПДВ, і за першую палову года выканаў толькі 45% плану. Амаль на месяц адстаюць ад графіка і іншыя несыравінныя прыбыткі – за паўгода план у іх выкананы толькі на 43%, адзначаюць аналітыкі Райффайзенбанка.
Паводле звестак Мінфіна, да канца чэрвеня казна атрымала 12,85 трлн рублёў ненафтагазавых падаткаў – на 12,7% больш, чым год таму. Пры гэтым прыбыткі ад нафты і газу ўпалі на 16,9% – да 4,735 трлн рублёў. Як вынік: агульныя паступленні ў бюджэт практычна не змяніліся ў параўнанні з мінулым годам – 17,585 трлн рублёў супраць 17,097 трлн.
Выдаткі пры гэтым падскочылі на 20,2%, да 21,278 трлн рублёў. У выніку за шэсць месяцаў у бюджэце ўтварылася «дзірка» памерам 3,694 трлн рублёў – у 6 разоў больш, чым за той самы перыяд год таму.
Пад пагрозай таксама план Мінфіна ў падатку на прыбытак, адзначае загадчык лабараторыі даследаванняў бюджэтнай палітыкі РАНХіГС Ілля Сакалоў. Пасля яго павышэння бюджэт спадзяваўся сабраць 4 трлн рублёў – удвая больш, чым летась. Але прыбыткі ў эканоміцы пачынаюць падаць – паводле вынікаў студзеня – красавіка яны на 1,4% ніжэйшыя за леташнія.
Каб укласціся ў план дэфіцыту бюджэту (3,8 трлн рублёў), ураду трэба скараціць выдаткі на 7% у другім паўгоддзі, і гэта вельмі малаверагодна, пішуць аналітыкі MMI. Хутчэй за ўсё, выдаткі прадоўжаць расці, згодны MMI, Райффайзенбанк і Арлова з Альфа-банка.
Паводле ацэнак Арловай, Мінфін выдаткуе за год 45 трлн рублёў замест закладзеных у бюджэт 42 трлн. А дэфіцыт бюджэту можа перавысіць 8 трлн рублёў, ці 3,6% ВУП, ацэньваюць у MMI. Каб звесці канцы з канцамі, урад можа пайсці на новыя разавыя падатковыя зборы, не выключае Арлова.